Theaterconcert: Jevgeni Onegin, het verhaal en de vertelling

Alexander Poesjkin was pionier van de zogenaamde ‘Gouden Generatie’ van Russische schrijvers, waarvan onder meer Dostojevski, Toergenjev en Tolstoj deel uitmaakten. Wat Poesjkin in het bijzonder typeert, is de fijngevoelige menselijkheid waarmee hij zijn karakters uitrust. We babbelden met tekstschrijver en acteur Joris Van den Brande (LAZARUS)

Met zijn magnum opus Jevgeni Onegin schreef Poesjkin een lijvige liefdesroman in versvorm. De jonge en ietwat eigenzinnige eenzaat Jevgeni Onegin leidt een geïsoleerd bestaan op het landgoed van zijn familie, tot hij kennismaakt met Lenski, een bevlogen romanticus die de wereld heeft gezien. Lenski is verloofd met Olga, en stelt Onegin voor aan haar oudere zus Tatjana. Wanneer deze laatste haar gevoelens voor Onegin kenbaar maakt in een brief, wijst Onegin haar beleefd maar kordaat af. Verbitterd door het leven en jaloers op de warme levensvreugde van Lenski, beledigt Onegin zijn vriend door tijdens een bal openlijk met Olga te flirten. Woedend daagt Lenski Onegin uit tot een duel, maar wordt daarbij dodelijk getroffen door Onegin. Geplaagd door zijn geweten verlaat Onegin de regio. Wanneer hij enkele jaren later terugkeert, loopt hij Tatjana opnieuw tegen het lijf, die inmiddels getrouwd is met een oude Russische generaal. Ditmaal is het Onegin die in een vlaag van weemoed zijn liefde verklaart aan Tatjana – maar nu wijst zij hem droevig maar vastberaden af.

Voor Jevgeni Onegin is niets van tel: zelfs vriendschap niet. Afgebeeld: het duel met Lenski.

Vergeleken met de klassieke Russische romans is Poesjkins verhaal relatief transparant, maar tegelijk herbergt het een diepe tragiek die het concrete verhaal overstijgt. De hoofdpersonages bevolken immers een leefwereld die verscheurd wordt tussen de strikte mores van de Russische traditie en de persoonlijke gevoelscultus van de Westerse romantiek. Met een ongeëvenaard inzicht in de complexiteit van de verliefde ziel snijdt Poesjkin een ernstig onderwerp aan in een verbazend humoristische, vlotte stijl.

Jevgeni Onegin is een echte hoeksteen van de literatuur. Hoe heb je deze eigen bewerking aangepakt?
“Het is altijd fijn om je te kunnen verhouden tot bestaande teksten of bestaande muziek. In Poesjkins Jevgeni Onegin zit een enorme kwaliteit in de schrijfstijl, in de rijmvorm en in de thema’s die hij aansnijdt. Het is een boeiende oefening geweest om daar een eigen bewerking van te maken. Ik heb de tekst in een werkbare, hedendaagse vorm willen gieten die ook past bij de muziek van Prokofjev, maar tegelijk wou ik de dichtvorm absoluut behouden. ” 

📸 Briek Lesage

Van Poesjkin wordt weleens gezegd dat zijn werken van alle tijden zijn.Wat is er zo tijdloos of universeel aan?
“Het verhaal gaat over een jongeman die een beetje op de dool is. Onegin walgt van de schone schijn van de burgerij en de banaliteit van de alledaagsheid, maar tegelijkertijd verbrandt hij zo ook wel bruggen, en maakt hij de liefde onmogelijk. Uiteindelijk zal hij ontdekken dat de vrouw op wie hij verliefd is, en die een leven ambieert waar hij een beetje op neerkijkt, er toch in slaagt om gelukkig te zijn. Op een bepaalde manier zijn we vandaag ook bezig met ons te profileren naar de buitenwereld toe, vaak in mooiere vormen dan hoe het in werkelijkheid is. Dat idealisme is mooi, maar er schuilt ook een gevaar is. De vraag is dus: hoe ga je om met dat idealisme zonder jezelf te isoleren van de buitenwereld en helemaal berooid achter te blijven?” 

Hoe verhoudt de tekst zich tot de muziek in deze voorstelling?
“Je hoort dat de muziek van Prokofjev gemaakt is voor het theater, en dat het om meer gaat dan een afwisseling van tekst en muziek. Bepaalde muzikale passages spelen rechtstreeks in op elementen van het verhaal, dus het is dankbaar om beide te combineren. De muziek vat perfect de romantische sfeer van het verhaal: de wijdsheid van de landschappen, de kou … Je voelt echt hoe de verschillende kleuren van het verhaal ook terugkomen in de muziek. 

Wat mag het publiek verwachten van dit Theaterconcert?
“Doordat we vrij dicht bij het originele gedicht van Poesjkin blijven, is het een ideale kennismaking met deze literaire klassieker. Tegelijk zorgt de muziek van Prokofjev ervoor dat we niet moeten blijven hangen in de eenvoud van het vertellen van een verhaal, maar een enorme rijkdom aan beelden kunnen creëren. Het is echt een vertelling van vlees en bloed.” AH 

Theaterconcert: Jevgeni Onegin

03.06.2022 – 20:00
Koningin Elisabethzaal, Antwerpen

Info & tickets >>>

Categorieën:Uncategorized

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s