De muzikale dromen van Elisabeth – Hoe een koningin het Belgische muziekleven kleurde

elisabeth-1In maart is Lukáš Vondráček te gast bij het Antwerp Symphony Orchestra. De Tsjechische pianist werd in 2016 de onbetwiste winnaar van de Koningin Elisabethwedstrijd. Onder meer zijn doorleefde uitvoering van Rachmaninovs mythische Derde pianoconcerto liet een diepe indruk na. Publiek en pers waren gul met lovende woorden. Die klinkende overwinning gaf een boost aan zijn carrière. Vandaag staat Lukáš Vondráček op de belangrijkste internationale podia en werkt hij samen met vermaarde muzikale partners en orkesten. Het Antwerp Symphony Orchestra en het publiek ontmoeten de toppianist in hun fantastische thuisbasis die, niet helemaal toevallig, dezelfde koninklijke naam draagt als de gerenommeerde wedstrijd die hij won. Die gebeurtenis biedt een mooie gelegenheid om de belangrijke rol in herinnering te brengen die koningin Elisabeth (1876-1965) speelde in het Belgische muziekleven.

Al tachtig jaar genieten vele muziekliefhebbers van de prestaties van zeer getalenteerde jonge musici uit de hele wereld die naar ons land komen om er deel te nemen aan de Koningin Elisabethwedstrijd. Enkele van die supertalenten, zoals Vladimir Ashkenazy, Gidon Kremer of Vadim Repin en onze eigen Yossif Ivanov, Lorenzo Gatto of Liebrecht Vanbeckevoort, groeiden uit tot internationale topmusici. Sommigen vonden in België een nieuwe thuishaven en gingen er als docent of muzikant aan de slag.

Succesverhaal
Elisabeth werd geboren in Beieren en was vertrouwd met de Duits-Oostenrijkse muziekcultuur. Haar komst naar ons land in 1900 betekende dan ook het begin van een belangrijk hoofdstuk voor het muziekleven in België. Kort na haar aankomst kreeg ze een kamermuziekconcert aangeboden waar onder meer violist Eugène Ysaÿe aan deelnam. Toen al beschouwde de toekomstige koningin van België muziek als een universele taal die mensen dichter bij elkaar kon brengen en een betere wereld en samenleving kon helpen creëren. De goede contacten met Eugène Ysaÿe en haar talrijke ontmoetingen in Laken met grote musici die België aandeden, zoals Fritz Kreisler, Alfred Cortot of Igor Stravinski, gaven aan dat ze de muziek een belangrijke plaats toebedeelde. Ook na de dood van koning Albert I in 1934 bleef ze zich erg gedreven voor kunst en muziek inzetten. Met haar charme en haar enorme doorzettingsvermogen zou de koningin heel wat muzikale projecten helpen realiseren en op een unieke manier bijdragen aan de revival van het Belgische muziekleven tijdens het interbellum. In 1937 kon de koningin met de hulp van Charles Houdret, ter nagedachtenis aan Eugène Ysaÿe, die in 1931 was overleden, de Ysaÿe-wedstrijd opstarten. Vanaf 1951 zou die als Internationale Muziekwedstrijd Koningin Elisabeth van België tot een prestigieus en wereldvermaard monument uitgroeien. De povere resultaten van de Belgische violisten bij de eerste editie, en daartegenover het grote succes van de Russische school, zouden koningin Elisabeth ervan overtuigen dat er ook nood was aan een muziekhogeschool die talent van eigen bodem beter op de internationale wedstrijd kon voorbereiden. De plannen voor de Muziekkapel Koningin Elisabeth werden al in 1938 gesmeed en met de steun van baron Paul de Launoit gerealiseerd. Haar leven lang heeft koningin Elisabeth zich intensief om de wedstrijd en de Muziekkapel bekommerd. Ze was er een zeer trouwe luisteraar, ging de kandidaten aanmoedigen, toonde oprecht interesse in de artistieke plannen van de musici en was aanwezig bij de prijsuitreikingen.elisabeth-2

Met haar charme en haar enorme doorzettingsvermogen zou koningin Elisabeth heel wat muzikale projecten helpen realiseren.

Boeiende samenwerking
Het Antwerp Symphony Orchestra is al vele jaren een vaste partner van de Koningin Elisabethwedstrijd. In 1997, het jaar dat Nikolaj Znaider won, begeleidde het orkest onder leiding van Marc Soustrot de twaalf kandidaten tijdens de vioolfinale. Daarnaast tekent het orkest present op tal van slot- en laureatenconcerten die tijdens de weken na de wedstrijd de kersverse laureaten presenteren aan een enthousiast en nieuwsgierig publiek. In juni 2017 begeleidde het Antwerp Symphony Orchestra onder leiding van Muhai Tang, voormalig chef-dirigent van het orkest, de eerste drie laureaten van de allereerste cello-editie. Ook voor zijn concertreeksen nodigt het orkest geregeld solisten uit die laureaat van de Koningin Elisabethwedstrijd zijn. Dit concertseizoen mogen Francesco Piemontesi, Sergei Katsjatrian en Lukáš Vondráček met het orkest schitteren in fascinerende programma’s. Deze laatste zal onder meer Liszts Tweede pianoconcerto vertolken. Al van bij zijn ontstaan koestert het orkest deze ontmoetingen met grote muzikale persoonlijkheden die we dankzij de Koningin Elisabethwedstrijd ontdekken. Zo was er al in het seizoen 1958-59 een concert met John Browning, de tweede laureaat van de piano-editie in 1956. Een om verschillende redenen historische samenwerking van het orkest, tien jaar later, met twee winnaars van de wedstrijd, was een eresaluut aan koningin Elisabeth die enkele maanden eerder overleed: het orkest bracht voor die gelegenheid, in volle koude oorlog, de Russische pianist Vladimir Ashkenazy (piano 1956) en de Amerikaanse pianist Malcolm Frager (piano 1960) samen op het podium.

In de geschiedenis van het Antwerp Symphony Orchestra verwijst nog wel meer naar de rol die koningin Elisabeth speelde in het Belgische muziekleven.

 

elisabeth-3

Belangrijke rol
De rol die koningin Elisabeth in het Belgische muziekleven speelde, is ook op andere vlakken duidelijk merkbaar in de geschiedenis van het Antwerp Symphony Orchestra. In 1958, drie jaar na de oprichting van het orkest, werd de oude feestzaal van de Koninklijke Maatschappij voor Dierkunde gesloten en omgebouwd tot een nieuwe concertruimte. Twee jaar later was koningin Elisabeth aanwezig bij de opening van de vernieuwde zaal die haar naam zou dragen en waar het Antwerp Symphony Orchestra (toen nog de Philharmonie en later het Koninklijk Filharmonisch Orkest van Vlaanderen of deFilharmonie) honderden concerten zou spelen. Vorig jaar werd op dezelfde plek de gloednieuwe, state of the art Koningin Elisabethzaal geopend. Ditmaal gebeurde de opening in aanwezigheid van koningin Mathilde. De infrastructuur die zo nodig was om nieuwe spannende hoofdstukken te kunnen schrijven over het symfonische muziekleven spreekt tot de verbeelding, niet het minst tot die van residentieorkest Antwerp Symphony Orchestra. Ongetwijfeld zorgen het orkest en Lukáš Vondráček dan ook voor muzikaal vuurwerk wanneer ze in maart 2018 in de Koningin Elisabethzaal de handen in elkaar slaan. TE

Vr 30.03.2018 — 20:00
Koningin Elisabethzaal, Antwerpen
Rafael Payare dirigent
Lukáš Vondráček piano
Liszt Pianoconcerto nr. 2
Sjostakovitsj Symfonie nr. 7, ‘Leningrad’

Tickets vanaf €16
infotickets

 

 

Categorieën:Uncategorized

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s